Σακχαρώδης διαβήτης και οφθαλμός - άρθρο του χειρουργού οφθαλμίατρου Κωνσταντίνου Γ. Χατζηνικόλα στο περιοδικό "Θεραπευτής"

Άρθρο του χειρουργού οφθαλμίατρου Χατζηνικόλα Γ. Κωνσταντίνου για το περιοδικό "Θεραπευτής" Άρθρο του χειρουργού οφθαλμίατρου Χατζηνικόλα Γ. Κωνσταντίνου για το περιοδικό "Θεραπευτής"

Ο σακχαρώδης διαβήτης - διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια παραμένει ακόμα η κύρια αιτία τύφλωσης στον δυτικό κόσμο.

Αυτό το άρθρο θα εστιάσει πρωταρχικά στην διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια, η οποία είναι μακράν η πιο συχνή και η πιο επικίνδυνη, για την όραση, οφθαλμική πάθηση των διαβητικών.

∆ιαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια

Η διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια είναι μια πάθηση του αμφιβληστροειδούς (ο ιστός στο πίσω μέρος του ματιού), που μετατρέπει τα φωτεινά ερεθίσματα σε οπτικά σήματα που στέλνονται στον εγκέφαλο. Όσο μεγαλύτερο χρονικό διάστημα είναι κάποιος διαβητικός, τόσο μεγαλύτερη πιθανότητα έχει να αναπτύξει διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια.

Η διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια προσβάλλει τον αμφιβληστροειδή με δυο τρόπους:

A. Η πρώτη μορφή διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας ονομάζεται παραγωγική διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια και σημαίνει παραγωγή-δημιουργία ανεπιθύμητων νέων αγγείων μέσα στο μάτι. Αυτά τα αγγεία πιστεύεται ότι αναπτύσσονται σε μια προσπάθεια του ίδιου του ματιού να φέρει περισσότερο οξυγόνο σε περιοχές στις οποίες η παροχή αίματος άρα και οξυγόνου, είναι περιορισμένη λόγω διαβητικών αλλαγών στα αγγεία.

Τα νέα αυτά αγγεία αναπτύσσονται τυχαία και διάσπαρτα και μερικές φορές εκτείνονται μέσα στο διαφανές υαλοειδές υγρόγέλη που γεμίζει το πίσω μισό μέρος του ματιού. Αυτά τα νέα αγγεία, παρουσιάζουν διαρροή, η οποία προκαλεί τοπικό οίδημα στον αμφιβληστροειδή με αποτέλεσμα μείωση της όρασης. Κάποια στιγμή αυτά τα αγγεία μπορεί να αιμορραγήσουν ή να αρχίσουν να ασκούν έλξη επάνω στον αμφιβληστροειδή, που μπορεί να οδηγήσει σε αποκόλληση αμφιβληστροειδούς ή να αρχίσουν να προκαλούν αύξηση της πίεσης μέσα στο μάτι (νεοαγγειακό γλαύκωμα).

Β. Η δεύτερη μορφή διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας ονομάζεται μη-παραγωγική διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια και δεν είναι αποτέλεσμα παραγωγής νέων αγγείων αλλά οφείλεται σε καταστροφή-βλάβη των αγγείων του ίδιου του ασθενούς. Αυτά τα αγγεία γίνονται πολύ ευπαθή και δημιουργούν μικρές διατάσεις στο τοίχωμά τους -τα ανευρύσματα- που παρουσιάζουν διαρροή αίματος και υγρού μέσα στον παρακείμενο αμφιβληστροειδή και έτσι το «πρήξιμο» του αμφιβληστροειδούς που προκαλείται ειδικά στην ωχρά κηλίδα, μπορεί να οδηγήσει σε μείωση της όρασης.

Τόσο η παραγωγική όσο και η μη παραγωγική διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια μπορούν να αντιμετωπιστούν με λέιζερ ή και με ενέσεις ειδικών φαρμάκων.

Αυτοί που επωφελούνται από τη θεραπεία με λέιζερ είναι εκείνοι που βρίσκονται σε υψηλό κίνδυνο για απώλεια - μείωση της όρασης τους όπως οι μη ρυθμισμένοι ασθενείς, όσοι πάσχουν από διαβήτη πάνω από 15 χρόνια, οι καπνιστές και οι ινσουλινοεξαρτώμενοι.

Ένας νέος τρόπος αντιμετώπισης της διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας σε συνδυασμό με το λέιζερ είναι οι ενέσεις μέσα στο μάτι (ενδοϋαλοειδικές εγχύσεις) ειδικών φαρμάκων όπως το Lucentis, Macugen, Avastin. Αυτά τα φάρμακα έχει αποδειχθεί ότι βοηθούν πολύ, στην αποτελεσματικότητα της θεραπείας με λέιζερ και ειδικά στη μείωση του οιδήματος της ωχράς κηλίδας, αλλά και στην υποχώρηση των νεοαγγείων του αμφιβληστροειδούς.

Προσοχή: Οι ενέσεις αυτές πρέπει να γίνονται από εξειδικευμένο οφθαλμίατρο.
Πρέπει να σημειωθεί, ότι ακόμα και με τη θεραπεία με λέιζερ, ο κύριος στόχος είναι να προσπαθήσουμε να αποτρέψουμε περαιτέρω μείωση της όρασης. Είναι δύσκολο (αλλά μερικές φορές δυνατό) μετά το λέιζερ να επέλθει κάποια βελτίωση της όρασης που είχε χαθεί πριν από τη θεραπεία με λέιζερ.

∆υστυχώς μερικοί ασθενείς μπορεί να χάσουν όραση παρά τις όποιες προσπάθειες θεραπείας με λέιζερ.

Τυπικά, η διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια μπορεί να προχωρήσει σε μεγάλο βαθμό πολύ πριν ο ασθενής αντιληφθεί αλλαγές στην όραση του.

Επίσης, η θεραπεία με λέιζερ είναι πολύ πιο αποτελεσματική εάν γίνει στην αρχή της εξέλιξης της νόσου. Γι’ αυτό είναι πολύ σημαντικό όλοι οι διαβητικοί να εξετάζονται από τον οφθαλμίατρό τους.

Είναι επίσης πολύ σημαντικό να έχουν καλά ρυθμισμένα:

1. το επίπεδο σακχάρου του αίματος τους, (ειδικά την γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη - HbA1c - εξέταση που πρέπει να γίνεται κάθε 3-6 μήνες),
2. την αρτηριακή τους πίεση σε επίπεδα κάτω από 130/80,
3. τα επίπεδα χοληστερίνης κάτω από 200,
4. σταμάτημα του καπνίσματος για να μειώνεται ο κίνδυνος ανάπτυξης ή επιδείνωσης της διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας.

Κωνσταντίνος Γ. Χατζηνικόλας, MD

Κωνσταντίνος Γ. Χατζηνικόλας, MD

Χειρουργός Οφθαλμίατρος
Ειδικευθείς στη Μεγάλη Βρετανία
Εξειδικευθείς στην αντιμετώπιση της Διαβητικής Αμφιβληστροειδοπάθειας και της Ηλικιακής Εκφύλισης της Ωχράς κηλίδας. (Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Newcastle - Αγγλία)

Copyright 2017 - All Rights Reserved

Ο Σχεδιασμός και η Ανάπτυξη της ιστοσελίδας έγινε από την RodosWebs